 |
| B. Staszczak |
|
Kiedy pracownik powinien złożyć wniosek
W każdym roku kalendarzowym pracownik ma prawo do czterech dni urlopu, których pracodawca zobowiązany jest mu udzielić na jego żądanie i we wskazanym przez niego terminie.
Urlop ten nie jest odrębnym rodzajem urlopu, a jedynie częścią należnego pracownikowi urlopu wypoczynkowego, z tym, że nie jest on ujmowany w planie urlopów ani w ustaleniach między stronami stosunku pracy dotyczącymi terminu urlopu. Sposób wykorzystania tego urlopu zależy wyłącznie od pracownika, który może wziąć jednorazowo cztery kolejne dni urlopu, lub wykorzystywać go częściowo, np. po dwa dni lub po jednym dniu. Wymiar urlopu na żądanie nie zależy ani od ogólnego wymiaru urlopu wypoczynkowego pracownika, ani od liczby pracodawców, u których dany pracownik jest zatrudniony. Oznacza to, że jeśli pracownik był zatrudniony w ciągu danego roku kalendarzowego w trzech firmach, ale już u pierwszego pracodawcy wykorzystał cztery dni urlopu na żądanie, to pozostali pracodawcy takiego urlopu nie muszą już mu udzielić. Pracownik może zgłosić żądanie udzielenia czterech dni urlopu w jakiekolwiek formie. Analiza przepisów kodeksu pracy wskazuje, że nie zawiera on jednoznacznego określenia ostatecznego terminu złożenia przez pracownika wniosku o udzielenie urlopu na żądanie. Ustawodawca posługuje się jedynie wyrażeniem najpóźniej w dniu rozpoczęcia pracy. W związku z tym powstała wątpliwość kiedy pracownik ma zgłosić taki wniosek. Zagadnienie to stało się przedmiotem rozważań Sądu Najwyższego, który w wyroku z 15 listopada 2006 r. (sygn. akt. I PK 128/06), dokonując wykładni przepisu art. 1672 k.p., stanął na stanowisku, że wniosek o udzielenie urlopu na żądanie powinien zostać zgłoszony w dniu rozpoczęcia pracy. Zdaniem SN, zgłoszenie wniosku przez pracownika powinno nastąpić w takich godzinach, w których pracodawca, poprzez osoby uprawnione, jest w stanie taki urlop udzielić, nawet w przypadkach gdy praca świadczona jest całodobowo, a pracodawca nie zapewnia całodobowej obecności w pracy osób, które mogą podjąć decyzję o udzieleniu urlopu. Z tezy omawianego orzeczenia wynika również, że regulamin pracy, albo przyjęta u pracodawcy praktyka zakładowa (zwyczaj), mogą w sposób korzystniejszy dla pracownika określić termin, do którego najpóźniej powinien zostać zgłoszony wniosek o udzielenie urlopu na żądanie. W razie sporu z pracodawcą o to, czy w terminie zgłoszony został wniosek o udzielenie urlopu na żądanie, pracownik musi udowodnić, że dopełnił formalności. Urlop na żądanie niewykorzystany w danym roku kalendarzowym w kolejnym roku staje się zwykłym urlopem wypoczynkowym. Traci więc swój specyficzny charakter, a to oznacza, ze termin wykorzystania tego urlopu pracownik będzie już musiał uzgodnić z pracodawcą.
Barbara Staszczak
|